نشست ریکا
فرصتی مغتنم برای افغانستان
کابل، روزهای پنج شنبه و جمعه گذشته شاهد برگذاری کنفرانس نمایندگان کشورهای عضو ریکا، یعنی کشورهای همکار منطقه ای برای افغانستان بود. گفته میشود که در این نشست هیئتهای بلندپایه ای در سطح وزیران از ۳۰ کشور و ۴۰ سازمان منطقهیی و بینالمللی حضور داشته اند.
صلح در بن بست تفاهم یا تسلیم شدن!
در هفتهها و روزهای اخیر موضوع صلح در کشور و گفتگو با طالبان بسیاری از مسایل دیگر کشور و جامعه را تحت الشعاع خود قرار داده است. واقعیت امر این است که این تمرکز بر موضوع صلح فقط به امر سیاست و چانه زنیهای سیاسی محدود نمیگردد، بلکه تحقق صلح برای جامعه ما یک ضرورت بوده و نقش حیاتی را دارا میباشد. مردم ما بیش از چهار دهه رنج و مصیبت جنگ و ناامنی را متحمل گردیده اند، اینک برای نجات از مرگ و کشته شدن، و فراغت از نشستن بر گلیم عزای عزیزان خود، و دست یافتن به یک زندگی برخوردار از آرامش و رفاه، دست یابی به صلح و امنیت را هم چون آب حیات و شفابخش میدانند. اما متاسفانه به دلیل پیچیدگی روند سیاسی کشور و بحران جاری، دست یافتن به این آرزو خیلی هم ساده و فوری به نظر نمیرسد.
شش جدی سال 1358 از جهات مختلف تحول و رویدادی اثر گذار در منطقه و در تاریخ کشور به شمار میآید. آنچه در این روز اتفاق افتاد، پیامد آن برسرنوشت مردم ما بگونه ای شگرف و عمیق اثر گذار بوده است، به گونه ای تا هنوز با سپری شدن چندین دهه، پیامدهای آن را بر وضعیت سیاسی و اقتصادی کشور به طور کامل شاهد هستیم. آنچه شواهد تاریخی و اسناد موجود دربارۀ حوادث تلخ شش جدی روایت مینمایند و گواهی میدهند، برحسب ظاهر این است که در این روز نزدیک به صدهزار سرباز اتحاد شوروی سابق برای سرکوب مردم ما بر ضد رژیم دستنشانده مسکو، و حمایت همهجانبه از حاکمیت آن روز، وارد افغانستان گردیدند و این سرزمین را آشکارا با نقض قوانین بینالمللی، به اشغال خود درآوردند. هرچند این تجاوز و اشغالگری آشکار از سوی سردمداران آن روز کرملین، جواب به درخواست حکومت افغانستان و حمایت از آن در برابر آنچه، تجاوز نیروهای وابسته به امپریالیسم خوانده میشد، توجیه گردید، اما این ادعا با حقیقت و واقعیت آنچه در افغانستان میگذشت، کاملا مغایر بود. هرچند دربارۀ تهاجم نیروهای اتحاد شوروی سابق به افغانستان و اشغال این سرزمین، فرضیهها و دیدگاههای مختلفی عرضه شده که هر یک گوشههایی از یک تجاوز تکان دهنده را برملا میسازد، اما واقعیت این بود که افغانستان در معرض یک بازی پیچیده میان قدرتهای بزرگ جهانی قرار گرفته بود؛ از جانب دیگر این امر نیز غیرقابل کتمان بود که یک قدرت استعماری، تمامیتخواه و توسعهطلب در نقاب شعارها و ایدیولوژی فریبنده و با استفاده از آخرین جنگافزارهای مدرن نظامی، حق حاکمیت و سرزمینی یک ملت را مورد تعدی قرار داد و باورمندیها، ارزشها و هنجارهای اجتماعی و تاریخی یک جامعه را پایمال کرد و حیات اقتصادی آنان را به خاطر برتریجویی جهانی خود، به تاراج گرفته بود.
افراطیهای تروریست؛ ابزار جنایت و بحران آفرینی
هفته گذشته در نتیجه یک حمله انتحاری به مراسم تجلیل از میلاد پیامبر اسلام در شهر کابل، براساس آمادر وزارت صحت عامه دستکم 55 نفر شهید و 95 تن دیگر زخمی شدند. این حمله انتحاری دقیقا زمانی رخ داد که دهها عالم دینی برای گرامیداشت از میلاد پیامبر اسلام (ص) در هوتل اورانوس کابل گردهم آمده بودند.
شهیدکاظمی و اپوزیسیون سیاسی
با فرا رسیدن "15عقرب" هر سال، دیگر باره یاد و خاطره حادثه غم انگیز و خونینی در اذهان زنده میشود که در اثر آن شمار زیادی از مردم و شاگردان مکاتب و نیز چهرههای شناخته شده سیاسی و پارلمانی کشور جان خود را از دست دادند.
رسواییهای انتخاباتی، اشتباهاتی که نباید تکرار شود!
پیش از آغاز روند رأی دهی مردم در انتخابات مجلس نمایندگان، گلاجان عبدالبدیع صیاد رئیس کمیسیون مستقل انتخابات کشور، طی پیامی ضمن ترغیب مردم برای حضور در پای صندوقهای رأی، مدعی گردید که کمیسیون انتخابات برای برگزاری یک انتخابات سالم و شفاف آمادگی تام گرفته است. وی در این پیام خویش تأکید ورزید که انتخابات پیش روی نسبت به انتخاباتهای پیشین شفافتر و برازندهتر خواهد بود. وی در پیام خود ویژگیهای این دور از برگزاری انتخابات بر شمرده و از آن میان سه ویژگی را مشخص ساخت: نخست تهیه لیست افراد رأی دهنده، که به زعم ایشان سرعت عمل رأی دهندگان و کارکنان انتخابات را فراهم میکند؛ دوم استفاده از دستگاه بیومتریک که زمینه تقلب را منتفی خواهد ساخت؛ نهایت اینکه کارکنان انتخابات در تمامی مراکز و سایتها آموزش لازم را دیده اند، افزون بر آن جهت پیش برد کار، از نیروی انسانی وزارت معارف نیز کارگرفته شده است. وی هم چنین با تأکید بیان داشت که تمام مواد انتخاباتی در سراسر کشور به مراکز رأی دهی انتقال یافته است.
فقر، زاده چیست؟
یکی از مناسبتهای مهم بینالمللی روز جهانی ریشهکنی فقر میباشد. این نامگذاری(25میزان/17 اکتبر) در سال ۱۹۹۲ در سازمان ملل متحد، با رأی اکثریت اعضای آن ثبت گردید. داستان بلند فقر در جامعه بشری، عمری به درازای عمر بشر دارد. از هنگامی که بشر پای بر زمین گذاشت و زندگی جمعی را آغار نمود، مسئله برخوردار و محروم، فقیر و غنی، ثروتمند و مسکین و.... در هر دوره ای به تناسب وضعیت اقتصادی و اجتماعی شکل گرفت و بر گریبان انسان آویزان بود. به تعبیر نویسندگان فقر، توان سوز و جان فرساست؛ چونان سایه دهشتناکی که روز شادکامی را به شب سیاهی پیوند میزند؛ چونان رهزنی که بیرحمانه بر زن و مرد و پیر و جوان و بزرگ و کودک هجوم میآورد و آنان را چون دژخیمی شقاوت پیشه شکنجه میکند. فقر، دزد لبخندهاست، غارتگر شادیها، و دشمن پر خشم عاطفهها و مهرورزیهاست. فقر، قصه بلند بسیاری از غصه هاست
صلح؛ نیازی فوری؛
اما دور از دسترس!
در روزهای اخیر خبرگزاریها از ورود نماینده خاص حکومت امریکا در امرصلح افغانستان-زلمی خلیلزاد-گزارش نموده اند. بر اساس این گزارشها این شخص با مقامات ارشد کشور و برخی از چهرههای سیاسی و احتمالا با افرادی از طالبان در بیرون از کشور پیرامون موضوع صلح دیدار و گفتگوهایی داشته است.
هر چند هنوز جزئیات این گفتگوها به جز خوش بینیهای معمولی و تعارفات سیاسی به بیرون درز ننموده است، اما واکنشهایی را در محافل سیاسی برانگیخته است. واقعیت امر این است که چهره و کارنامه خلیلزاد برای مردم ما ناشناخته نیست. نقش وی در سازماندهی و جهت دهی ساختارسیاسی افغانستان پس از طالبان بر بنیاد نقشه امریکایی کاملا روشن و بینیاز از شرح و بیان است.
وضعیت کودکان کشور، وخیمتر شده میرود
گزارشها و تحقیقات و شواهد عینی نشان میدهند که وضعیت کودکان کشور روز بروز وخیمتر شده میرود. بر بنیاد این منابع ازدواج اجباری کودکان، استخدام آنان در صفوف نیروهای امنیتی و جبهههای مخالفین مسلح، محروم بودن شان از آموزش و پرورش چالشهای جدی در برابر زندگی کودکان کشور میباشد. این در حالی است که افغانستان اعلامیه جهانی حقوق بشر و بسیاری از کنوانسیونها و معاهدات حقوق بشری، بخصوص کنوانسیون حقوق کودکان را پذیرفته و آن را امضا نموده است. هم چنین در قانون اساسی کشور نیز نسبت درباره بهبود بخشیدن وضعیت زیست شهروندان، از جمله کودکان برای دولت وظایف و و جایبی تعیین نموده است. اما با گذشت چندین سال، بجز مراحل اولیه، متاسفانه در سالهای اخیر وضعیت کودکان کشور وخیم شده میرود.
اهمیت و شفافیت انتخابات پارلمانی
"انتخابات" یکی از شاخصههای اساسی نظام دموکراتیک و مهمترین پروسه ملی کشور است. از ویژگیهای عمده دوره نوین سیاسی کشور، بخصوص پس از سقوط حاکمیت سیاه طالبان، اهتمام به اجرایی شدن این شاخصه دموکراتیک و ملی بوده است. مردم در طی شانزده سال گذشته با وجود چالشها و کاستیها و نقایص فراوان، تجربه چند دور انتخابات را پشت سرگذاشته اند، و اینک در آستانه فصل دیگری از تعیین سرنوشت و رقم زدن چگونگی آینده خود میباشند. همانطور که گفته شد با وجود تجارب شیرین و تلخ بدست آمده از پروسه ملی انتخابات، اینک آمادگیها برای برگزاری انتخابات پارلمانی گرفته شده است. برگزاری این دور از انتخابات پارلمانی از جهات مختلف حایز اهمیت میباشد.
عنوان یادشده معطوف به رویدادها وتحولات معاصرافغانستان است. براین مبنی : فصل نخست ،دوره کوتاه زمامداری امان الله خان می باشد که دراین دوره افغانستان باجهان متمدن ارتباط نزدیک تربرقرارساخت وآغازروند تجددگرایی محسوب می گردد. فصل دوم از بعدازسقوط امان الله خان تا پایان کودتای سردارمحمدداود که دوره سلطه سلسله های خاندانی وحاکمیت حکومت های موروثی بود. فصل سوم ازآغازروی کارآمدن حزب دموکراتیک خلق وپس ازآن استقرارحکومت مجاهدین وسپس حاکمیت طالبان که دراین دوره کشوردست خوش بحران وآشوب گردیده ووجه مشترک شان فقدان یک حاکمیت مشروع وباثبات می باشد. ازویژگی دیگراین نوع زمامداری متکی برنوعی ایدئولوژی خاص ضددینی ودینی وافراط گرایی می باشد. فصل چهارم با وقوع حادثه یازده سپتامبر2001 که مصادف باسقوط طالبان بوده وپس ازآن نوع دیگری ازنظام سیاسی درافغانستان استقراریافت که بعنوان دوره " دموکراسی " یادمی شود. اینک مادرفصل چهارم ازحیات سیاسی خود بسرمی بریم . دراین دوره باهمه بی قوارگی آن یک ویژگی وجودداردکه دردوره های دیگروجودنداشت وآن آزادی نسبی که برای آزادی بیان ورسانه ها وآزادی سیاسی واجتماعی می باشد. هرچندکه مدت اندکی ازاین فصل می گذرد ،ومعلوم نیست که حاکمیت تاکی وچه وقت به این آزادی تعهدوپای بندی نشان دهد ، امایک نکته واضح است که دراین دوره تاریخی فرصت ها وزمینه های مناسب تری نسبت بگذشته وجوددارد که نیروهای فکری وسیاسی واجتماعی باآگاهی بخشی وتلاش مجدانه وپیگیر،قادرخواهندشد این فصل تاریخی را ، سرفصل افغانستان جدید قراردهند. هدف عمده دراین وبلاگ نیزآنست که براساس حقوق شهروندی وآنچه که درقانون اساسی کشورذکرگردیده ،دراین راستاتلاش صورت گرفته وباورداشت های خودرا ازاین طریق باهموطنان فرهیخته به میان نهاده ازنقدونظروپیشنهادات شان درجهت رفع نقایص وکمبود وارتقای رشدفکری بهره ببرم. به امید همراهی وهم نظری فرهیختگان هم وطن . منتظرانتقادات ، پیشنهادات ونظریات نیک وسالم تان هستم. «مدیریت وبلاگ فصل چهارم »